Gözlerinin kül rengi ışığında, çocuksu bir gülümsemeyi anımsıyorum, 2012’nin ilk gününde…

Duru göğün altında kapalı bir sessizlik.

Işıksın, sabahsın sen…

Bir şiirsin yaşanmamış günlerden saklı.

Yırtıcı köklerisin sen yaşamımın…

Bir günbatımını özlüyorum, bir kayanın yamacından bakarken.

Çiçekleri, kuşları, denizin pembe çevresinde yeni doğan su perisini.

Donmuş tarlalardan geçiyorum seninle, doğa yeniliyor kendini, yeniden boyamak için çayırları, çatlayan toprağı.

Resmi yalanlarla dolu bir suç ortaklığı dünyayı kuşatırken, dürüst olmanın bedelini ödüyoruz.

Yağmalanan dağlarımızı, ovalarımızı gördükçe içimiz sızlıyor.

Koylarımız, büklerimiz satıldıkça görünmeyen bir okyanusun içine gömülüyoruz.

Dünyanın tüm sorunları açan bir tomurcuk gibi geldiğinde bize, açlıktan ölen çocukları düşünüyoruz.

Katliamları, faili meçhulleri!

***

Kaygılarımız karanlığa yolluyor bizi…

Aşk bir yerlerde güneşi tahta çıkarırken haberimiz bile olmuyor.

Tepeden tırnağa pişmanlıklar, ağlamalar…

Alın yazısı mıdır bilmiyoruz!

Ateş buza vurur ve yaşama…

Gizli bir yeraltı sevinci şafak sökerken mavi sulara.

Edmond Jabes’in “Hayat İçin Yazı Sayfası” ya da “Hayat ile Ölüm Arasındaki Söyleşi” benim ülkemde kız çocuklarını, kadınları anlatır.

Adına töre denilen o vahşeti, çocuk gelinleri…

Harflerin sesinde yüzyılların gururu ve yıkımı var biliyor musun?

Ölü bir gövdede kalan ise ruhun külleridir.

***

Yaşamı delip geçen o dipsiz avuntularla oyalanırken, yıllar hep böyle hızlı gelip geçer.

Ölümcül silahların gölgesinde yaşar çocuklar…

Tıpkı Uludere’de olduğu gibi.

Her ölüm yüreğimizden bir parça alıp götürür.

Tüm beklentilerimiz, özlemlerimiz, umutlarımız yok olur.

“Yürek öğretir mi bağışlamayı

Kaç yılda unutur anımsamayı”

Karanlığın kapkara taneleri kar gibi yağarken yüzümüze, sen ve ben tüm mavileri kuşanmak istesek de kuşanamayız.

Van’ı, Erciş’i düşünürüz…

Soğuktan kırılan bebeleri, insanları…

O çadır yangınlarını, ölümleri!

***

Octavio Paz’ın “Unutuş”u geliyor aklıma yeni yılın ilk gününde.

Senin gözlerin çocuğum…

“Yum gözlerini, yitir kendini karanlıkta

Gözkapaklarının kırmızı yaprakları altında.

Gömül vızıldasın sesin

Düşen sesin halkalarına

Ve uzaklarda yankılan

Dilsiz bir çağlayan gibi,

Davulların çalındığı yerde.”

Paz’ın saydam bir günün gövdesini açtığı saatlerde, güneş taşına bağlan 2012 yılında.

O sıvı karanlığında uykunun, yıldızları topla…

Barış için, akan kanın durması için.

Zamanın izniyle çığlıklar atarken, sevgi ateşlerini yakmak için…

Artık uyan!

***

Başını çevir gökyüzüne ve haykır:

“Sen yaşamın en büyük sevincisin. Yılların yılgınlığından beni sen kurtardın. Asla bitmesin öykümüz, gözlerimiz hep buluşsun. En güzel sevdiğim çiçeklerin kokuları içinde delişmen bir yaşam sürsün. Umutlarımız ülkemizin ışığı olsun.”

Tümcelerin bir yaprak gibi ağaç dallarında açarken yeniden sesleniyorum işte:

“Sonsuza kadar var mısın?”

Beyaz çizgileri ve ay çarpmış aleviyle gözlerinin…

Özlemin kıskaç gibi olduğunun.

Yaşamın!

Farkında mısın?

Tüm engelleri atlamanın zorluğu gibi…

Şu yaşam denilen hikâyenin…

2012’nin ilk sabahında…

Yeni yıla kocaman bir “merhaba” demek için!

Söyle var mısın?

Evdeki her şey satılık

Yine adının haberde geçmesini istemeyen, askerliğini ertelemiş bir genç, biz ona Mehmet diyelim. 30 yaşında ve bedelliden yararlanmak istiyor. Onun da hikâyesi aslında pek çokları gibi. Anlatıyor: “Yıldız Teknik Üniversitesi’nden mezun olduktan sonra İTÜ’de yüksek lisans yaptım. Bu süre zarfında düzenli olarak çalıştım, ders verdim, firmalarda yarızamanlı ve tamzamanlı işe girdim. Hâlâ finans üzerine MBA yapıyorum. Bu arada en sonunda bir firma kurdum ve beş kişiye istihdam sağladım. Bu sırada evlendim. Çalıştığımız süre içinde eşimle para biriktirdik, kendi masraflarımızı çıkarır hale geldik. Askerlik ise attığım her adımda bir engel olarak karşıma çıktı. Askere gitmem demek; evimi kapatmak, eşimin annesinin yanına dönmesi, kurduğum firmayı kapatmak, birlikte çalıştığım arkadaşlarımı işten çıkarmak demek. Şimdi karşıma alternatif olarak bedelli askerlik çıktı. Tam 30 bin TL ödemek için sunulan alternatifler ise çok zor. Banka kredileri çok yüksek. Daha düşük kredi alıp daha az borçlanabilmek için ben de ilkin arabamı satacağım. Arabanın yanı sıra evde ikinci el eşya arıyoruz. Plazma tv, bilgisayarlar, cep telefonları, elde kalmış olan iki üç parça takı, hatta damatlık ve gelinliğimiz de satışa çıkarılacaklar listesinde.”

Düğün takıları bedelliye

Bedelli askerlikten yararlanmak isteyenlerden biri de Hasan. Kendi adı geçsin istemediği için biz ona Hasan diyelim. Okul, iş derken 32 yaşına kadar ertelemiş askerliğini. Coğrafya öğretmenliği okuyan Hasan, uzun bir süre atanmayı beklemiş. Atanamayınca da özel bir dershanede çalışmaya başlamış. Askere gitmek istemiyor. Fakat ne mümkün 30 bin TL’yi, dershaneden aldığı parayla ödemesi. Öte yandan artık askerliğe de çözüm bulması gerekiyor. Çünkü uzun zamandır onu bekleyen nişanlısı ve ailesi de onu evlilik için sıkıştırmaya başlıyor. Sonunda Hasan bir çözüm yolu buluyor. Evliliği erken bir tarihe çekecek… Bu sayede hem sevdiği kadınla evlenecek hem de düğünde takılan takılarla 30 bin TL’yi ödeyecek. Tabii ne kendi ailesine ne de nişanlısının ailesine duyurmaması önemli. Fakat şimdi Hasan’ı düşündüren bir şey var; ya düğünde takılan takılar 30 bin TL’den çok daha az olursa?

Gitarını da satan var arabasını da

Sahibinden.com’un Ceo’su Burak Ertaş, son dönemde özellikle bedelli askerlikle ilgili haberlerin çıkmaya başlamasından itibaren sitede konu ile alakalı otomobil ilanlarının yer almaya başladığını söylüyor. “Bedelli askerlikle ilgili verilmiş ilanların yüzde 86’sını vasıta kategorisi oluşturuyor. Ancak bu durumun ikinci el otomobil piyasasının hareketlenmesini sağladığını söylemek yanlış olur. Zaten elimizdeki verilere göre böyle bir hareketlilik söz konusu değil” diyor. Yalnızca bu da değil. Bedelli askerlik yapmak isteyenlerin otomobil ilanlarının yanı sıra ev ve arsa ilanları da yer alıyor. Ayrıca yine aynı içerikte gitar, fotoğraf makinesi gibi eşyalar da satışa çıkarılmış durumda.

Bu karelerin bir bedeli var

Bizim adına Ahmet dediğimiz kişi ise yine 30 yaşında, hatta birkaç aylık taze bakaya.

Genel olarak eğitim ve iş hayatı nedenleriyle askerlik hizmetini uzun süre ertelemek zorunda kalmış. Şimdi ise bedelli askerlik yasası girmiş bir anda hayatına. O da bu “bedel”i ödeyebilmek için bedelli kareler isimli ilginç bir internet sitesi açmış. bedellikareler.com sitesinde boş bir sayfa var. Bu sayfa 50 sütun ve 34 satıra, yani bin 700 kareye bölünmüş. Bu karelerin her biri de 10 dolardan satılık. Kareleri satın alan kişiler, internet siteleri ya da kurumlar, bunları istediği gibi kullanma hakkına sahip oluyor. Bu özgün bir proje değil. 2005 yılında İngiliz bir gencin eğitim giderleri için yaptığı projeden esinlenilmiş. Ancak Ahmet’in hedefi bedelli askerlik peşinatı için öngörülen altı aylık süre içinde 30 bin liralık kare satışı yapmak. Şimdiden 2000 liralık satış yapmış bile. Ahmet, “Haksızlığa tahammül edemeyen bir yapım var. Başbakan’ın bedelli askerlik yasasını açıkladığı o gün tam olarak bunu hissettim. Bazen birileri bana ‘Herkes gidiyor, sen neden gitmiyorsun?’ diyor. Ben de ‘Hayır, bak, herkes gitmiyor’ diyorum. Yasadan faydalananları kesinlikle kabahatli bulmuyorum, onlar bu hakkı kullanıyor. Ama yasanın mantığında denklemin iki tarafı birbirine denk değil. Devletin asker ihtiyacı yükümlü sayısından elbette az olabilir. Ancak askerlik parayla ölçülemeyecek bir ‘hizmet’ ise, ikamesi başka bir ‘hizmet’ olmalıydı, para değil, hem de ekonominin iyi gittiğinin söylendiği bir dönemde” diyor.

Annesini dövdü, kardeşinin parasını aldı

Saime Yılmaz, Avcılar’da yaşıyor. Eşinden yıllar önce boşanmış, iki erkek çocuğunu tek başına büyütmüş. Büyük oğlu açık lise ve açıköğretimle zar zor okumaya devam etmiş, o da küçük oğlu üzerine kurmuş hayallerini. Üstelik İstanbul’da yakınında olsun diye, özel üniversiteye bile göndermeyi göze almış. O yüzden merdiven siliyor, evlere temizliğe gidiyor ve para biriktiriyor. Önümüzdeki yıl üniversiteye yazdırmayı planladığı oğlu için bir de banka kredisi çekiyor. Buraya kadar yazılanlar belki bir annenin özverili hikâyesi olarak okunabilir. Ancak bedelli hakkı ortaya çıktıktan sonra evin içindeki dengeler sarsılıyor. Büyük oğlu, annesine fiziksel şiddet uygulayarak ve tehdit ederek, kardeşinin eğitim parasına el koyuyor. Çünkü bedelliden yararlanmak istiyor. Sonuç mu? Kalbi kırık bir anne, eğitim için biriktirilen parası ağabeyi tarafından gasp edilen bir kardeş ve askere gitmek istemediği için annesini gasp edecek kadar gözü dönen ve o gün bugündür evine dahi uğramayan bir genç adam…

Cihan kumbara açtı

Metin Cihan, İstanbul’da yaşıyor. Kendini İstanbul Üniversitesi’nde “öğrenim görevlisi” olarak tanımlıyor. Çünkü bitmek bilmeyen öğrenciliğine de bir gönderme yapmak istiyor. Bakın nasıl anlatıyor hikâyesini: “Bedelli askerliğin ‘bedel’ini kendi gücümle karşılayabilecek durumda değildim. Bunun için facebook’ta yarı şaka, yarı ciddi şöyle bir yazı yazdım; “400 küsur arkadaşım var. Biraz daha zorlasam 500’e çıkarsam, hepsi canım ciğerim olan bu 500 arkadaş, kişi başı 60 TL verse. Bedelli hesabı tamam!” Ardından Cihan’ın arkadaşları ben göndereceğim demeye başlıyor, banka hesap bilgilerini isteyenler çıkıyor. Hatta kredi kartıyla ödeme yapıp yapamayacağını soran arkadaşları da olunca, Cihan bu konuya araştırıyor ve paypal’in bağış sistemini içeren bir web sitesi kurduğunda bunu sağlayabileceğini görüyor.

www.bedellikumbaram.com sitesi de böyle ortaya çıkıyor. Cihan, bugüne dek 50’ye yakın arkadaşından ve akrabalarından 3 bin TL’yi aşan destek almış. Bu meblağın artacağına inanıyor. “Ancak” diyor, “yine de bedelin büyük kısmını bunun dışında bir yolla sağlamam gerektiğinin farkındayım. O yüzden bu siteyi uzun süre açık tutmayacağım. 10 gün sonra bu destek çağrıma son vereceğim, kalan miktarı ayarlamak için başka yollar arayacağım.”

İnternette hizmet sitesi: bedelliyiz.biz

Ömer Gözü, 1976 Ankara doğumlu. 12 yıldır ODTÜ Bilgi İşlem Merkezi’nde çalışıyor, araştırma görevlisi. bedelliyiz.biz adıyla kurduğu internet sitesinde hizmet satıyor. “Ben, askerliğin profesyonel olması gerektiğini düşünüyorum. 18-20 yaşında çocuklar, karşılarında araziye hâkim profesyonel eğitimlilerle çatışmaya giriyor. Ben bu mantığa karşıyım. Derseniz ki istemiyorsan bedelli var, bedelli çıkacaksa da sosyal hizmetle ikame edilmesi gerekirdi.”

Gözü, maddi durumunun kötü olmadığını söylüyor. Ama niyeti devletin yapamadığını kendi yapabilmek. 30 bin TL’ye ulaşana dek verebileceği sosyal hizmetleri vererek bir bedel elde etmeyi planlıyor. “Askerlik süresi kadar çalışmak. Benim çıkış noktam bu.” İnternet sitesinin farklı yanı ise Gözü’nün 20 TL ve üzerinde bağış yapan herkese temmuz ayına kadar adres tarifinden, özel araç şoförlüğüne, temel bilgisayar eğitimi, sınırsız teknik destek, araba alım satımı gibi çok geniş skalada hizmet verecek olması. Dilerseniz Gözü, sizin için markete gidebilir, bir plan yaptıysanız çocuklarınıza bakabilir, gezi planı hazırlayabilir ayrıca Ankara’daki evinde ya da Kuşadası’ndaki yazlığında konaklama imkânı da sağlayabilir. Bu bağış kampanyası 30 bin TL’ye ulaştığı an bitecek. Olur da ulaşılmazsa 13 Ocak’ta kampanyayı sona erdirecek, öncesinde yapılan bağışları da iade edecek.

Bankaların “ayrıcalıklı” kredi yarışı

Bedelli askerlik yasasının açıklandığı an bankalar da hemen harekete geçti. Her birinin internet sitesinin en görünür yerinde “masrafsız”, “ayrıcalıklı” bedelli askerlik kredileri için ilanlar yer aldı. “Şu koşullarda krediyi hemen kullanabilirsiniz. Arzu ederseniz size şu gibi imkânlar da sağlıyoruz” türünde cümlelerle her banka kendi kredisini ön plana çıkarmaya çalışıyor. Pek çok banka dosya masrafı almadan kredi veriyor. Kredi faizleri yaklaşık aylık yüzde 1.40 civarında. Bir yıl ile beş yıl arasında seçilecek vadedeki kredilerin aylık taksitleri de yaklaşık 2 bin 800 ile 800 TL arasında değişiyor. Ödeme seçenekleri 60 aya kadar varıyor, yani tam beş yıl. Hatta bazı internet siteleri, bedelli askerlik için kredileri sizin için karşılaştırmaya, en uygunu için yönlendirmeye hazır bile.

Aslanlı Yol’da yürüyüş ile  başlayan törene, Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, TBMM Başkanı Cemil Çiçek, Başbakan Recep  Tayyip Erdoğan, CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, MHP Lideri Devlet Bahçeli,  Başbakan Yardımcısı Bülent Arınç ve Bekir Bozdağ, Anayasa Mahkemesi Başkanı  Haşim Kılıç, Genelkurmay Başkanı Orgeneral Necdet Özel ile sivil ve asker çok  sayıda devlet yetkilisi katıldı.

Cumhurbaşkanı Gül’ün Atatürk’ün mozolesine  Cumhurbaşkanı yazılı kırmızı beyaz karanfillerden oluşan çelenki koymasının  ardından saat tam 9.05′te saygı duruşunda bulunuldu ve sirenler çalmaya başladı.  Bayrakların yarıya indirilmesinin ardından İstiklal Marşı okundu. Mozolenin  başında yapılan törenin ardından Cumhurbaşkanı Gül ve beraberindeki heyet Misk-ı  Milli Kulesi’ne geçti. Burada bulunan Anıtkabir özel defterini imzalayan  Cumhurbaşkanı Abdulah Gül, şunları yazdı:

“Türkiye’yi hedefiniz olan muasır  medeniyetler seviyesinin üzerine çıkarmak için var gücümüzle çalımaya devam  edeceğiz. Ebediyete intikal edinişinizin 73. yılında sizi sevgi, saygı ve  rahmetle anıyoruz. Ruhunuz şad olsun., sevgi ve şükranla  anıyoruz.”

Cumhurbaşkanı Gül başkanlığındaki heyetin ardından, Anıtkabir  Tören Alanı’nda bulunan resmi görevliler sırayla mozoleye girerek Atatürk’ü  selamladı.

Yurttaşlar Anıtkabir’e akın ediyor

Sabah saatlerinde düzenlenen devlet töreninin ardından Anıtkabir,  halkın ziyaretine açıldı. Anıtkabir’in avlusunda Atatürk’ün 10. Yıl Nutku kendi  sesinden yayınlandı.

Ülkenin dört bir yanından gelen çocuk, yaşlı, genç, her  yaştan binlerce kişi, yakalarında ve ellerinde taşıdıkları Atatürk resimleri ve  Türk bayraklarıyla Anıtkabir’e akın etti. Ziyaret sırasında Ata’nın kabrinin  bulunduğu bölümden Zafer Kulesi’ne kadar uzun kuyruklar oluştu.

Ellerinde  Türk bayraklarıyla Anıtkabir’e gelen küçük ziyaretçilerden bazıları da  alınlarında ”Atam izindeyiz” bantları takarak Ata’nın kabrini  selamladı.

Yurttaşlardan bazıları burada dua ederken, kimi ziyaretçiler de  ellerindeki çiçekleri Ulu Önder’in kabrine bıraktı.

Pusetlerinde bebekleriyle  gelenler de olurken, kimi ziyaretçiler Ata’nın kabrinin önünde fotoğraf  çektirdi.

Ulu Önder Atatürk’ün ziyaretçileri arasında Betül ve Zehra isimli  ikiz kardeşler de vardı. Atatürk’ü çok sevdiklerini dile getiren ikizler,  ”Atam” şiirini birlikte okudu.

Tüm Türkiye’de saat 09:05′te hayat durdu. İstanbul Boğaziçi Köprüsü’nde sürücüler saat 09.05′de araçlarını durdurarak saygı duruşunda bulundu.

Atatürk Havalimanı’nda büyük önder için havalimanı çalışanları, polisler ve yolcular saygı duruşunda bulundu. Atatürk Havalimanı’nda hayat iki dakika dururken yabancı yolcularda saygı duruşuna katıldı. Dış Hatlar Terminali Gidiş Katı’nda dev bir Atatürk resmi ve Türk bayrağı asıldı.

İptale karşın sokaklar doldu

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın genelgeyle 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı törenlerini iptal etmesinin ardından Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) da okullardaki kutlama törenlerini tümüyle iptal etti. İl ve ilçe milli eğitim müdürleri aracılığıyla okullara “çok acele” koduyla gönderilen yazıda, stadyumdaki ve okullardaki kutlama programlarının yapılmayacağı belirtildi.

Cumhuriyetin 88. kuruluş yıldönümü, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın dünkü Resmi Gazete’de yayımlanan genelgesiyle kutlanmayacak. 2011/19 sayılı genelge şöyle:

“23 Ekim 2011 tarinde Van ili ve çevresinde meydana gelen deprem felaketi nedeniyle 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı kutlama törenlerinin sadece çelenk koyma ve tebrikleri kabul törenleri şeklinde icra edilmesi; tören geçişi, resepsiyon gibi diğer kutlama faaliyetlerinin yapılmaması uygun görülmüştür.”

Depremin tarihi yanlış yazıldı!

Bu genelge üzerine il ve ilçe milli eğitim müdürlükleri aracılığıyla tüm okullara gönderilen “çok acele” vurgulu yazılarla Cumhuriyet Bayramı kutlamaları, resmi çelenk koyma törenleriyle sınırlandırıldı. Törenlerin iptal edilmesine ilişkin okullara gönderilen yazıda depremin meydana geldiği tarihin 23 Ekim 2011 yerine, 23 Kasım 2011 olarak yanlış yazılması dikkat çekti. Çankaya’daki okullara gönderilen yazıda şunlar belirtildi:

“Tüm resmi özel okul/kurum müdürlüklerine; 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı kutlama törenleri, 23 Kasım 2011 tarihinde Van ili ve çevresinde meydana gelen deprem felaketi nedeniyle okullarda ve müdürlüğümüzce Ahmet Taner Kışlalı Spor Salonu’nda yapılacak kutlamalar iptal edilmiştir. (Anıtkabir ve Zafer Anıtı’na çelenk sunma hariç)”

Çelenk sunma törenleri

Bazı okulların müdürlüklerine de “29 Ekim Cumhuriyet Bayramı kutlamalarının iptali” konusuyla “çok acele” koduyla gönderilen yazıda bugünkü stadyum ve okullardaki kutlama törenlerinin iptal edildiği belirtildi. Yazıda, bugün 08.30’da Anıtkabir’de ve saat 14.00’te Ulus Atatürk Anıtı’na çelenk sunma törenlerinin icra edileceği kaydedildi.

Cumhuriyet Bayramı dolayısıyla sabah saatlerinde düzenlenen devlet töreninin ardından Anıtkabir, halkın ziyaretine açıldı. Ülkenin dört bir yanından gelen çocuk, yaşlı, genç, her yaştan binlerce kişi, yakalarında ve ellerinde taşıdıkları Atatürk resimleri ve Türk bayraklarıyla Anıtkabir’e akın etti.

Mozoleye kırmızı ve beyaz karanfiller başta olmak üzere rengarenk çiçekler ve Türk bayrakları bırakan, alınlarında ”Ata’m İzindeyiz” yazılı bantlar bulunan ziyaretçilerden bazıları dua etti.
Bazı vatandaşlar ise, Anıtkabir önündeki kırmızı ve beyaz karanfillerden oluşan Türk bayrağı önünde şiir okudu, hatıra fotoğrafı çektirdi.

Öte yandan, Türk bayrakları taşıyan bisikletli ve motosikletli gruplar da Anıtkabir çevresinde turlayarak, Ata’yı selamladılar.

Kişibaşı Gelir : 63 bin 374 TL

Kişibaşı Gelir : 33 bin 933 TL

Kişibaşı Gelir : 22 bin 955 TL

Kişibaşı Gelir : 22 bin 798 TL

Kişibaşı Gelir : 20 bin 172 TL

Kişibaşı Gelir : 18 bin 980 TL

Kişibaşı Gelir : 18 bin 094 TL

Kişibaşı Gelir : 17 bin 493 TL

Kişibaşı Gelir : 17 bin 292 TL

Kişibaşı Gelir : 17 bin 210 TL

Kişibaşı Gelir : 16 bin 979 TL

Kişibaşı Gelir : 16 bin 936 TL

Kişibaşı Gelir : 16 bin 523 TL

Kişibaşı Gelir : 16 bin 261 TL